Historiek en overgangsregels
Een leesbare tijdlijn van de belangrijkste AREI-wijzigingen en wat ze betekenen voor oude, bestaande en nieuwe delen van een installatie.
Uitleg
Het AREI is door de jaren heen vaak aangepast. Toch geldt er meestal niet één AREI-versie voor een volledige woning. De datum kan verschillen per deel van de installatie.
Een oude kring, een bord uit 2015, zonnepanelen uit 2021 en een laadpaal uit 2026 kunnen naast elkaar bestaan. Voor elk deel bekijk je wanneer het werd geplaatst, wat er later aan veranderde en welke overgangsregels daarbij horen.
Kort samengevat
- Nieuwe installaties en belangrijke wijzigingen volgen de regels die gelden wanneer het werk wordt uitgevoerd.
- Oudere delen mogen soms blijven zoals ze zijn, maar alleen waar het AREI dat uitdrukkelijk toelaat.
- Een afwijking geldt voor een bepaald onderdeel of voorschrift, niet automatisch voor de hele installatie.
- De juiste datum moet aantoonbaar zijn. Oude schema's, keuringsverslagen, facturen en offertes kunnen daarbij helpen.
- Het dossier moet altijd de huidige toestand tonen, ook wanneer de installatie uit verschillende periodes bestaat.
De belangrijkste wijzigingen op een rij
De grote hervormingen staan niet los van de oudere grensdata. Ook een datum uit 1986, 1991 of 2007 kan vandaag nog meespelen bij de beoordeling van een bestaand onderdeel.
Oudere installaties en technische grensdata
Vóór 1 oktober 1981
Deel 8 bevat aparte regels voor delen die vóór deze datum werden uitgevoerd. Op het schema heten ze oude installatie.
Meer details
Een oud deel mag alleen afwijken waar Deel 8 dat uitdrukkelijk toestaat. Nieuwe kringen en latere uitbreidingen vallen daar niet automatisch onder. De aanduiding en de gekende historiek horen op het schema en in het dossier.
1 oktober 1981
Het vroegere AREI wordt van toepassing op huishoudelijke installaties. Deze datum scheidt oude installaties van installaties onder het oude AREI.
Meer details
Sommige afwijkingen voor een bestaand deel gelden alleen wanneer dat deel destijds conform het oude AREI was. Het bouwjaar van de woning bewijst dat niet. Een oud keuringsverslag of schema kan wel helpen. Lees meer over oude installaties.
17 mei 1986
Een uitzondering laat bepaalde dunne leidingen van vóór deze datum onder voorwaarden in dienst.
Meer details
Het gaat om EMCB en EMCVB van 1 mm² en CTLB en VTLB van 0,75 mm². Ze mogen alleen blijven in een stroombaan zonder contactdozen. De beveiliging moet aangepast zijn aan die kleinere kabeldoorsnede.
16 september 1991
Voor oudere installaties mogen enkele toestellen met een lagere nominale stroom onder voorwaarden blijven.
Meer details
Een differentieelschakelaar van minder dan 40 A mag in een installatie van vóór deze datum onder de afwijking blijven. Ook een algemene scheidingsschakelaar van minstens 25 A kan eronder vallen. Controleer daarnaast altijd de rest van de differentieelbescherming.
2000 tot 2007
Drie grensdata gaan over markeringen op beveiligingen en de plaats van de algemene scheiding.
Meer details
Vóór 7 mei 2000 kan een differentieel van hoogstens 40 A zonder de markering “3000 A, 22,5 kA²s” onder een afwijking vallen. Vóór 2 juli 2003 mag de algemene scheiding vóór de hoofddifferentieel staan. Vóór 31 december 2007 mogen bepaalde automaten en zekeringen zonder markering voor energiebeperkingsklasse 3 blijven. Lees ook Bescherming en Automaten, zekeringen en kabelbeveiliging.
4 september 2013
Deze datum speelt mee bij afwijkingen rond de brandreactie van kabels en veiligheidsleidingen.
Meer details
Oudere kabels zonder de latere brandkenmerken mogen in een aantal situaties blijven. De uitzondering hangt af van het kabeltype, de installatiemethode en het brandrisico van de ruimte. Voor nood- en veiligheidsinstallaties gelden bijkomende voorwaarden. Zie Bekabeling en plaatsing.
De grote wijzigingen sinds 2020
1 juni 2020
Het AREI krijgt een nieuwe structuur in drie boeken. Bestaande delen hoeven daardoor niet plots volledig vernieuwd te worden.
Meer details
Voor oudere delen kan Deel 8 een afwijking toelaten. Een nieuwe kring, een vervangen bord of een andere belangrijke wijziging volgt in principe de regels die gelden wanneer dat werk gebeurt. Bekijk welke AREI-versie geldt.
1 november 2022
Het AREI krijgt een apart hoofdstuk voor het laden van elektrische voertuigen.
Meer details
Het beschrijft onder meer de eigen stroombaan, de beveiliging tegen overbelasting en kortsluiting, differentieelbescherming en DC-foutdetectie van een laadpunt. Voor een ouder laadpunt tellen ook latere vervangingen of uitbreidingen. Lees de regels voor laadpunten.
1 juni 2023
Meer stroombanen moeten achter een gevoelige differentieel en per differentieel geldt een grens van acht eindstroombanen.
Meer details
Vanaf deze datum horen onder meer gewone contactdozen, verlichting, bad- en doucheruimten, wasmachines, droogkasten en afwasmachines achter een differentieel van maximaal 30 mA. Op zo'n differentieel mogen maximaal acht eindstroombanen worden aangesloten. Installaties die vóór 1 juni 2023 begonnen, kunnen voor deze punten onder een overgangsregel vallen. Zie Differentieelbescherming.
1 maart 2025
De indeling van bad- en doucheruimten verandert en de eisen voor contactdozen worden verduidelijkt.
Meer details
De volumes rond bad en douche worden anders afgebakend. Vaste wanden, douchedeuren en de plaats van de watertoevoer kunnen daardoor bepalen waar materieel nog mag staan. Voor contactdozen gelden duidelijkere eisen aan het toegelaten type en de beschermingsgraad. De vaste montagehoogte voor opbouwcontactdozen verdwijnt; de hoogte wordt bepaald volgens goed vakmanschap, omgeving en fabrikant. Werk dat op 1 maart 2025 al liep, kan onder de overgangsregeling van de FOD vallen. Zie ook Badkamers en douches.
1 april 2026
Boek 1 wordt aangepast voor moderne AC- en DC-installaties en verschillende beveiligingsregels worden herschreven.
Meer details
De regels beschrijven nu ook geaarde gelijkstroomnetten en hun geleiders duidelijker. Dat is bijvoorbeeld relevant aan de DC-kant van installaties met zonnepanelen en batterijen. De bepalingen voor beveiliging tegen overbelasting en kortsluiting worden herwerkt voor zowel AC als DC. Bij laadpunten wordt de bewaking van IT-netten verduidelijkt, en in Deel 8 verandert de terminologie voor de hoofdschakelaar naar lastscheidingsschakelaar. Voor een gewone woning blijven bekende regels, zoals 30 mA voor bepaalde stroombanen en maximaal acht eindstroombanen per gevoelige differentieel, bestaan. Raadpleeg de officiële geconsolideerde versie 2026.
Oude en bestaande delen blijven apart beoordeeld
De tijdlijn maakt vooral duidelijk dat een installatie uit verschillende periodes kan bestaan. Een afwijking voor een oud of bestaand deel geldt alleen waar Deel 8 ze uitdrukkelijk toelaat. Ze schuift niet automatisch mee naar een nieuwe kring, een vervangen bord of een latere uitbreiding.
Zo kan een oude kring onder een specifieke afwijking blijven vallen, terwijl een nieuwe kring ernaast aan de actuele regels moet voldoen. Maak dat onderscheid zichtbaar op de schema's en in het dossier.
Hoe pas je deze tijdlijn toe op je installatie?
Begin niet bij het bouwjaar van de woning, maar bij de onderdelen van de elektrische installatie.
| Deel van de installatie | Wat je probeert te achterhalen |
|---|---|
| Kring of leiding | Wanneer ze werd geplaatst en of ze later werd aangepast |
| Verdeelbord | Wanneer het werd geplaatst of vervangen en of de vervanging identiek was |
| Beveiliging | Type, markering, nominale waarde en plaats in de installatie |
| Laadpunt, zonnepanelen of batterij | Datum van plaatsing, eigen stroombaan en latere aanpassingen |
| Bad- of doucheruimte | Datum van het werk en of de ruimte of elektrische installatie later veranderde |
Oude schema's, keuringsverslagen, facturen, offertes en foto's kunnen helpen om de historiek te reconstrueren. Zonder voldoende informatie is het veiliger om geen oude uitzondering te veronderstellen.
Verschillende periodes in één installatie
Belangrijke wijziging of uitbreiding
Niet elke aanpassing heeft dezelfde gevolgen. Het AREI noemt een wijziging belangrijk wanneer ze een bijkomende impact heeft op de veiligheid van personen of goederen en nog niet door een gelijkvormigheidscontrole is afgedekt.
Voorbeelden uit het AREI zijn:
- een wijziging van het aardverbindingssysteem;
- een overschrijding van het toegelaten kortsluitvermogen van geplaatst materieel;
- een niet-identieke vervanging van een schakel- en verdeelbord;
- een nieuwe kring in een huishoudelijke installatie.
Bij belangrijk werk moeten de schema's en plannen worden opgesteld of aangepast. Voor het nieuwe of gewijzigde deel gelden de regels die op het moment van dat werk van toepassing zijn.
Een nieuwe kring is een belangrijke wijziging
Het AREI noemt de toevoeging van een kring zelf als voorbeeld. Een nieuwe kring hoort dus niet alleen als losse notitie in het dossier.
Kleinere wijzigingen
Bij een wijziging die niet belangrijk is, is een nieuw eendraadsschema niet altijd verplicht. Een korte beschrijving kan volstaan. Die wordt gedateerd en ondertekend door de verantwoordelijke uitvoerder.
Het situatieplan moet wel worden bijgewerkt. Dat plan hoort steeds te tonen hoe de installatie er op dat moment werkelijk uitziet.
Meer uitleg staat bij Schema's en keuring.
Verkoop en verzwaring van de aansluiting
Bij de verkoop van een woning met een oude elektrische installatie kan een controlebezoek verplicht zijn. Is het verslag negatief, dan moet de koper binnen 18 maanden na de verkoopakte een nieuwe controle laten uitvoeren.
Ook bij een verzwaring van de aansluiting kan een controlebezoek nodig zijn, vooral wanneer de oude installatie nooit volgens het vroegere AREI werd gekeurd.
Ontbreken de reglementaire schema's bij een verkoopcontrole, dan kan de keurder een summiere beschrijving en schets maken. Die maken de gecontroleerde delen herkenbaar, maar vervangen de echte schema's niet. Het ontbreken ervan blijft een inbreuk.
Meer uitleg staat bij Welke AREI-versie geldt voor mijn installatie?.
Hou de historiek zichtbaar in het dossier
Het elektrische dossier toont niet alleen de installatie van vandaag. Het maakt ook duidelijk welke delen later werden toegevoegd of gewijzigd.
Bewaar daarom minstens:
- eendraadsschema's en situatieplannen;
- verslagen van gelijkvormigheidscontroles en latere controlebezoeken;
- documenten bij belangrijke wijzigingen of uitbreidingen;
- korte beschrijvingen van kleinere wijzigingen;
- bewijsstukken die relevante uitvoeringsdata helpen aantonen.
Meer uitleg staat bij Documentatie, keuring en verantwoordelijkheid.
In Condui
Hou oude, bestaande en nieuwe delen herkenbaar wanneer je de schema's bijwerkt. Zo blijft duidelijk welke kring, beveiliging of uitbreiding bij welke periode hoort.
Officiële bronnen
De geconsolideerde tekst van AREI Boek 1 en de koninklijke besluiten blijven bepalend. Deze pagina is een leesbare wegwijzer en vervangt de officiële tekst niet.
- Publicaties over het AREI bij de FOD Economie
- Koninklijk besluit van 6 oktober 2025
- FOD-FAQ over de wijzigingen van 2023
- FOD-FAQ over de overgang op 1 maart 2025